
Yumurtalıklarda (overlerde) ortaya çıkan iyi huylu sıvı dolu keseciklerin, çikolata kistlerinin (endometriozis) veya şüpheli kitlelerin kapalı cerrahi yöntemle çıkarılmasına laparoskopik over kisti ameliyatı denir. Tıp dünyasında en sık uygulanan minimal invasif (az müdahaleci) jinekolojik operasyonlardan biridir.
Yumurtalık kistlerinin bir kısmı ilaç tedavileriyle kendiliğinden gerileyebilir; ancak bazı kistler büyümeye devam ederek risk oluşturur. Bu ameliyatın temel amaçları şunlardır:
Şiddetli Ağrı ve Şikâyetlerin Giderilmesi: Kasık ağrıları, kasılmalar, adet düzensizlikleri veya kistin çevre organlara yaptığı bası hissinin ortadan kaldırılması,
Komplikasyonların Önlenmesi: Kistin kendi etrafında dönmesi (over torsiyonu) gibi acil ve şiddetli ağrı yaratan tabloların ya da kist yırtılmasının (rüptür) engellenmesi,
Kanser Riskinin Dışlanması (Tanı): Ultrason veya kan tetkiklerinde şüpheli bulunan kistlerin patolojiye gönderilerek kesin tanısının konulması,
Üreme Sağlığının Korunması: Özellikle çocuk sahibi olmak isteyen kadınlarda yumurtalık dokusuna zarar vermeden sadece kistin temizlenmesi.
Önemli Not: Genç yaş grubunda ve iyi huylu (benign) karakterli kistlerde öncelikli hedef, yumurtalık dokusunu tamamen almak değil, yalnızca kist duvarını soyarak çıkarmak (kistektomi) ve yumurtalık rezervini korumaktır.
Laparoskopik (Kapalı) Ovar Kisti Ameliyatı: Karın duvarına açılan 3 adet milimetrik delikten (0.5 - 1 cm) kamera ve özel ince aletler yardımıyla girilerek yapılır. Hastaya daha az ağrı, estetik açıdan iz kalmaması ve çok daha hızlı iyileşme avantajı sunar.
Açık Cerrahi (Laparotomi): Çok büyük boyutlu, kanser şüphesi taşıyan veya yaygın yapışıklıkların olduğu istisnai durumlarda karın alt bölgesine kesi yapılarak tercih edilir.
Operasyon genel anestezi altında ameliyathane koşullarında gerçekleştirilir:
Karın içerisine karbondioksit gazı verilerek alan genişletilir ve kamera yerleştirilir.
Yumurtalık üzerindeki kist odağı dikkatle bulunur; sağlıklı yumurtalık dokusu korunarak kist kapsülü tamamen soyulur ve çıkarılır.
Çıkarılan kist materyali özel torbalar yardımıyla vücut dışına alınır.
Operasyon genellikle 45 dakika ila 1.5 saat sürmektedir.
Hastanede Kalış: Kapalı ameliyat konforu sayesinde hastalar genellikle aynı gün veya 1 gün sonra taburcu edilir.
Günlük Hayata Dönüş: Evde dinlenme ve hafif rutinlere dönüş süresi oldukça hızlıdır; ortalama 1 ila 2 hafta içinde normal yaşama dönülebilir.
Dikkat Edilmesi Gerekenler: İlk haftalarda ağır kaldırmaktan kaçınılmalı, doktor tarafından önerilen kontrol tarihleri aksatılmamalı ve verilen yasaklı süre boyunca cinsel ilişkiden uzak durulmalıdır.
Doğru planlama ve deneyimli ellerde gerçekleştirilen laparoskopik over kisti ameliyatı, kadınların üreme sağlığını korurken onları kısa sürede sağlıklı ve ağrısız bir hayata kavuşturan güvenli bir operasyondur.